Maup Caransa Overleden
Bij het overlijden van Maup Caransa, op 7 augustus 2009, denk ik terug aan de betrokkenheid bij de verslaggeving over zijn ontvoering in oktober 1977. Nog maar enkele maanden in dienst als verslaggever van het NOS Journaal, kreeg ik de opdracht om de ontvoering van Maup Caransa te verslaan. Dat gebeurde toen nog op film. In 1977 was het gebruik van ENG camera's, de draagbare versie van de grote video studio camera's, bij de verslaggeving nog niet gebruikelijk. Er waren 's nachts al wat beelden gemaakt door NOS Journaal correspondent Joop Panhuise, een echte Amsterdammer die overal de weg wist. In de morgenuren maakte ik met Joop en Els, zijn vrouw die het geluid opnam een reconstructie. Het pand waar hij had gebridged, de loop naar de auto en de plek waar de feitelijke ontvoering had plaatsgevonden.
Kenmerkend voor de zeventiger jaren was dat er niet grootscheeps werd uitgepakt en het is niet in mijn herrinering blijven hangen of er extra uitzendingen werden gemaakt. Ik bleef de ontvoering volgen, met de beperkte informatie die door de politie werd verstrekt. Hans Knoop trad op als woordvoerder van de familie Caransa, maar behalve een beroep op terughoudendheid had Hans weinig informatie te bieden.
Tot grote opluchting van iedereen kwam Maup Caransa na vijf dagen vrij. Na betaling van een fors bedrag aan losgeld, tien miljoen gulden, lieten zijn ontvoerders hem gaan. Kort daarna, tegen het middaguur, liet de politie weten dat er een persconferentie zou komen. Aan het begin van de middag kwam Caransa naar een motel in Vinkeveen om zijn verhaal over de ontvoering te vertellen. Een aangrijpend verhaal van de eerste grote ontvoering in Nederland. Ondanks de ontberingen en de spanningen van de de ontvoering vertelde Maup Caransa zijn verhaal helder en to the point. Alweer kenmerkend voor die tijd: de persconferentie werd niet live uitgezonden, er was geen TV camera en geen straalzender aanwezig om beelden naar Hilversum door te geven.
Opnieuw kwamen Els en Joop Panhuise met filmcamera en bandrecorder om de persconferentie op te nemen in Vinkeveen voor het Journaal. Beiden liepen op 'hun tandvlees', ten gevolge van de inspannende dagen ervoor. Zij coverden alle onwikkelingen. Het licht werd opgesteld, de microfoons klaargezet, Joop startte de fimcamera (een Eclair) en Els de bandrecorder (merk Uher).
De registratie van de persconferentie verliep prima. Daarop spoedde ik mij naar Hilversum om de film bij Cincentrum te laten ontwikkelen. De geluidsband werd bij de NOS overgeschreven op cord, een 16 millimeter geluidsdrager met de zelfde gaatjes als op de film. Bij de montage onstond een lichte paniek. De geluidband bleek niet sychroon te lopen met de film. Waarschijnlijk was de accu van de Uher bandrecorder te ver leeggeraakt, waardoor de kristal sturing niet (meer) functioneerde. Het geluid was met geen mogelijkheid synchroon te krijgen. Goede raad was duur. Hoe krijg je toch nog iets uitzendbaars met deze ellende. De oplossing was gelukkig dichtbij. Tros Aktua radio verslaggver Sjoerd Dijkstra had de persconferentie opgenomen op zijn professionele bandrecorder, een Nagra. Sjoerd was bereid zijn band af te staan. Een zeer collegiaal gebaar.
Gelukkig had Sjoerd Dijkstra vrijwel de hele persconferentie opgenomen. De Zwitserse precisie van Nagra zorgde ervoor dat de band, zonder kristal sturing, achteraf feilloos synchroon met de film mee liep. De kijkers van het NOS Journaal kregen die avond een compleet verslag zonder hindernissen te zien. En ze hebben de problemen tot nu ook niet geweten. Maup Caransa kon die avond in het NOS Journaal zijn bloedstollende verhaal aan de kijker zonder technische hindernissen vertellen.